MIT’den Jacob Andreas ve Brett McGuire’ye 2026 Edgerton Ödülü

Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT), genç akademisyenlere yönelik Harold E. Edgerton Öğretim Üyeleri Başarı Ödülü’nün 2026 yılı kazananlarını duyurdu. Elektrik Mühendisliği ve Bilgisayar Bilimi (EECS) Bölümü’nden Doç. Dr. Jacob Andreas ile Kimya Bölümü’nden Doç. Dr. Brett McGuire, bu prestijli ödülü alma hakkını kazandı. 1982 yılında kurulan ve MIT’nin emektar profesörlerinden Harold E. Edgerton’un anısına düzenlenen ödül, genç öğretim üyelerinin eğitim, araştırma ve topluma hizmet alanlarındaki üstün başarılarını takdir etmek amacıyla veriliyor.

Kimler ödüle layık görüldü?

Harold E. Edgerton Ödülü’nün bu yılki kazananları, farklı disiplinlerdeki çığır açıcı çalışmalarıyla dikkat çekiyor. Kimya Bölümü Başkanı ve 1942 sınıfı Kimya Profesörü Matthew D. Shoulders, Brett McGuire’nin çalışmalarını övgüyle karşıladı. Shoulders, "Brett’in laboratuvarı, laboratuvar spektroskopisi, radyo astronomisi ve gelişmiş sinyal analizi yöntemlerini bir araya getirerek, son derece zayıf verilerden moleküler parmak izlerini çıkarmayı başarıyor" dedi. McGuire’nin yaptığı keşifler, uzaydaki poliaromatik hidrokarbonların soğuk yıldızlararası ortamda tespit edilmesini sağlayarak astrokimyanın yeni bir penceresini açtı. Ayrıca, McGuire’nin bu keşifleri mümkün kılan yenilikçi araçları geliştirmesi de övgüyle karşılandı.

EECS Bölümü Başkanı Asu Ozdaglar ise Jacob Andreas hakkında, "Jacob, MIT EECS’nin en iyisini temsil ediyor. Hesaplamalı ve dilbilimsel yaklaşımları birleştiren yenilikçi bir araştırmacı olan Andreas, doğal dil işleme ve makine öğrenimi derslerinde bu öncü fikirleri öğrencilerle buluşturuyor" şeklinde konuştu. Andreas ayrıca, teorik temelleri gerçek dünya uygulamalarıyla birleştirirken, bilişim ve etik boyutlardaki ilerlemeleri de destekliyor. Bu nedenle, Edgerton Ödülü’nü almaya son derece layık bulundu.

Jacob Andreas’ın dil ve yapay zekaya katkıları

MIT’ye 2019 yılında katılan Jacob Andreas, Bilgisayar Bilimi ve Yapay Zeka Laboratuvarı (CSAIL) ile de bağlantılı olarak çalışmalarını sürdürüyor. Doğal dil işleme (NLP) ve daha geniş anlamda yapay zeka alanlarında yaptığı araştırmalarla tanınan Andreas, dil öğreniminin hesaplamalı temellerini anlamayı ve insan rehberliğinden öğrenebilen akıllı sistemler geliştirmeyi hedefliyor. Samsung’un Yapay Zeka Araştırmacısı Ödülü, MIT’nin Kolokotrones ve Junior Bose öğretim ödülleri, 2024 Sloan Araştırma Bursu ve Uluslararası Makine Öğrenimi Konferansı ile Doğal Dil İşleme Birliği’nin en iyi makale ödüllerinin yanı sıra birçok başarıya imza attı.

Andreas’ın eğitim geçmişi de oldukça etkileyici. Columbia Üniversitesi’nden lisans, Cambridge Üniversitesi’nden yüksek lisans (Churchill bursiyeri olarak) ve California Üniversitesi, Berkeley’den doktora derecesini aldı. Doğal dil işleme alanındaki çalışmaları, insanlar ve bilgisayarlar arasındaki yetenek farkına odaklanan karmaşık sorunlara odaklanıyor. EECS Bölümü Yapay Zeka ve Karar Verme alanında Delta Electronics Profesörü ve bölüm başkanı olan Antonio Torralba, Andreas’ın çalışmalarını şöyle değerlendirdi: "İnsan dil kullanımının tanımlayıcı özelliği, bileşimsel genelleme kapasitemizdir. Doğal dil işlemedeki birçok temel zorluk, basitçe daha büyük sinir ağları eğitilerek çözülmeye çalışılıyor. Ancak bu bileşimsel genelleme, derin öğrenme araçlarının en zorlu gerçek dünya NLP görevlerinde yeterince sağlam olmasını engelliyor. Jacob’un bileşimsel modellemeye yönelik çalışmaları, NLP ile bilgisayarlı görü ve fizik alanındaki simetriler ve cebirsel yapılar tarafından yönetilen sistemleri modelleyen araştırmalar arasında yeni bağlantılar kuruyor. Bu sayede, bir-shot kelime öğrenimi, karşılıklı dışlama kısıtlamalarıyla öğrenme ve son derece düşük kaynaklı ortamlarda gramer kurallarının öğrenilmesi gibi insan benzeri dil edinme davranışlarına sahip NLP modelleri geliştirdiler."

MIT EECS’de verilen doğal dil işleme derslerini modernize eden Andreas, öğrencilerin makine öğrenimi uygulamalarındaki sosyal ve etik boyutları da kavramalarını sağlayan yeni egzersizler geliştirdi. Ödülü önerenlerden biri olan ve EECS Bölümü’nde Panasonic Profesörü olarak görev yapan Leslie Pack Kaelbling, şunları söyledi: "Jacob, doğal dil işleme derslerimizin tamamını modernize ederek genişletmede liderlik yaptı. Bu, yapay zeka ve karar verme alanındaki yeni lisans programının temelini oluşturan, her dönem yüzlerce öğrencinin katıldığı iki derslik bir dizinin geliştirilmesinde önemli rol oynadı. Onun alandaki geniş ve derin bilgisi, klasik dil yapısının anlaşılması ile en modern öğrenme tabanlı yaklaşımları birleştiren derslerinde de kendini gösteriyor. Jacob, MIT EECS’yi dünya çapında doğal dil çalışmaları için bir merkez haline getirdi."

Brett McGuire’nin astrokimya alanındaki devrim niteliğindeki keşifleri

MIT’ye 2020 yılında katılan ve 2025 yılında doçentliğe yükselen Brett McGuire, fiziksel kimya, moleküler spektroskopi ve gözlemsel astrofizik alanlarında çalışmalar yürütüyor. Bu disiplinlerarası araştırmalarıyla, yaşamın kimyasal yapı taşlarının yıldız ve gezegenlerin oluşumuyla birlikte nasıl evrimleştiğini ve bu süreci nasıl şekillendirdiğini anlamaya çalışıyor. McGuire, Illinois Üniversitesi’nden kimya lisans derecesini ve Caltech’ten fiziksel kimya doktora derecesini aldı. Jansky Üyesi ve ardından Ulusal Radyo Astronomi Gözlemevi’nde Hubble Doktora Sonrası Araştırmacısı olarak görev yaptı.

McGuire’nin kazandığı ödüller arasında 2026 Sloan Araştırma Bursu, Beckman Genç Araştırmacı Ödülü, Astronomi için Helen B. Warner Ödülü ve Dijital Teknoloji ile Öğretim Ödülü yer alıyor. Ödül için aday gösterilirken, McGuire’nin olağanüstü halkla ilişkiler çalışmaları ve MIT’nin Genel Enstitü Gereklilikleri kapsamındaki 5.111 (Kimyasal Bilimlerin İlkeleri) dersini üstlenmeye hemen gönüllü olması da övgüyle karşılandı. Hem MIT hem de astrokimya topluluğuna hizmetleriyle de tanınan McGuire, yaşadığı dönemdeki astrokimya bilimcileri arasında öne çıkan isimlerden biri olarak kabul ediliyor.

Geleceğe yönelik beklentiler

MIT’nin genç akademisyenlerine verilen Edgerton Ödülü, bilimsel mükemmeliyetin yanı sıra eğitim ve topluma hizmetin de önemini vurguluyor. Jacob Andreas ve Brett McGuire’nin çalışmaları, farklı disiplinlerdeki sınırları zorlayarak geleceğin teknolojilerine ışık tutuyor. Bu ödül, onların hem akademik hem de toplumsal katkılarını resmen tescil ederken, aynı zamanda MIT’nin genç yeteneklerine verdiği değeri de ortaya koyuyor. Gelecekte, bu tür yenilikçi araştırmaların daha da ileriye taşınması ve yeni keşiflerin kapılarını aralaması bekleniyor.