Çocukluğunuzda bindiğiniz salıncaklı tekneler sizi başınız döndürmüş müydü? Önce yavaşlayan, sonra hızlanan ve sonunda mideniz bulandırmaya başlayan o hissi hatırlıyor musunuz? Yakın zamanda, aynı hissi ekranınızdaki kaydırmalarda da yaşadığınız oldu mu?
İnternette gezinirken farkında olmadan saatlerce ekranı aşağı yukarı kaydırdığınız, her seferinde bir sonraki gönderinin sizi daha fazla içine çektiği o anları hepimiz biliriz. Parmaklarınızın sürekli aynı ritimle hareketi, tıpkı bir salıncağın sallanışı gibi. Beyniniz de aynı salıncakta gibi ileri geri sallanıyor — ta ki hissizleşene kadar. Bu durumda ne bedensel ne de zihinsel olarak dinlenmiş hissediyorsunuz. Aksine, yorgun ama durduramıyorsunuz. Duygusal olarak da boşluk hissi giderek artıyor.
Bu deneyimden yola çıkan yazılım geliştiricisi Ed Riso, doom scrolling’in beyin üzerindeki etkisini fiziksel bir simülasyona dönüştürdü: Sallanan bir tekne.
Ruh Halinizi Yansıtan Bir Simülasyon
Proje, karanlık bir arka plan üzerinde asılı duran kırmızı bir salıncaklı tekne olarak karşımıza çıkıyor. Sayfayı kaydırdıkça tekne de sallanmaya başlıyor. Ne kadar hızlı ve uzun süre kaydırırsanız, tekne o kadar yükseğe çıkıyor. Kaydırmayı bıraktığınızda ise gerçek bir salıncak gibi yavaşça sallanmaya devam ediyor ve duruyor. Bu sırada, aşağıda yer alan kısa mesajlar da teknenin hareketiyle senkronize olarak değişiyor. Başlangıçta sakin olan ifadeler, tekne yükseldikçe giderek daha kaygı verici bir hal alıyor.
Bu basit görünen deneyimin ardında, kullanıcıların doom scrolling alışkanlıklarını fark etmelerini ve dijital davranışlarının zihinsel etkilerini gözlemlemelerini sağlamak yatıyor.
Teknoloji Nasıl Çalışıyor?
Projenin tamamı sadece tek bir HTML dosyasından oluşuyor ve hiçbir dış bağımlılığı yok. Tekne, doğrudan CSS ve JavaScript ile etkileşime girebilen yerleşik SVG kullanılarak oluşturulmuş. Hareket sistemiyse fizikteki sarkaç prensiplerine dayanıyor: yer çekimi ve sönümleme kuvvetleri hesaba katılarak doğal bir sallanma efekti yaratılıyor. Kaydırma hızı, açısal hıza dönüştürülüyor, böylece ne kadar hızlı kaydırırsanız tekne o kadar yükseğe çıkıyor. Kaydırma işlemi wheel olay dinleyicisi ve preventDefault yöntemiyle yakalanıyor, böylece sayfa hiçbir şekilde kaydırılmıyor. Ekranda sadece sallanan bir tekne ve değişen metinler görüyorsunuz.
Kodun tamamı oldukça okunabilir ve anlaşılır şekilde yazılmış. Temel yapı aşağıdaki gibi:
<!DOCTYPE html>
<html>
<head>
<title>Doom Swing</title>
<style>
body { margin: 0; overflow: hidden; background: #000; }
#boat { width: 200px; height: 100px; position: absolute; top: 50%; left: 50%; transform: translate(-50%, -50%); }
</style>
</head>
<body>
<svg id="boat" viewBox="0 0 200 100">
<!-- Tekne SVG içeriği -->
</svg>
<script>
const boat = document.getElementById('boat');
let angle = 0;
let angularVelocity = 0;
const gravity = 0.0005;
const damping = 0.98;
window.addEventListener('wheel', (e) => {
e.preventDefault();
angularVelocity += e.deltaY * 0.0001;
});
function update() {
angle += angularVelocity;
angularVelocity += Math.sin(angle) * gravity;
angularVelocity *= damping;
boat.style.transform = `rotate(${angle}rad)`;
requestAnimationFrame(update);
}
update();
</script>
</body>
</html>Bu projede dikkat çeken en önemli noktalardan biri, kullanıcıya hiçbir içerik sunulmaması. Sayfada ne yazı ne de görsel içerik bulunuyor — sadece hareket eden bir tekne ve kaygı verici mesajlar. Bu da kullanıcıların dikkatini dağıtıcı unsurların olmadığı saf bir deneyime odaklanmalarını sağlıyor.
Dijital Alışkanlıklarınızı Yeniden Değerlendirin
Doom Swing, dijital bağımlılıkların ve dikkat dağınıklığının ardındaki basit ama güçlü bir simülasyon. Proje, teknolojinin sadece eğlence aracı değil, aynı zamanda zihinsel sağlığımızı anlamamıza yardımcı olabilecek bir araç olduğunu gösteriyor. Bu tür projeler, kullanıcıların kendi davranışlarını gözlemlemelerine ve gerektiğinde değişiklik yapmalarına ilham verebilir.
Teknoloji, hayatımızın her alanında olduğu gibi, dikkat ve zaman yönetiminde de önemli bir rol oynuyor. Bu basit ama etkili proje, dijital alışkanlıklarımızın farkında olmamızı ve onları daha bilinçli bir şekilde yönetmemizi sağlayabilir. Belki de gelecekte, bu tür projeler dijital sağlığımızı korumaya yönelik daha geniş kapsamlı çözümlerin temelini oluşturacaktır.
Yapay zeka özeti
Doom swing projesiyle kaydırma alışkanlığınızın zihinsel etkilerini fiziksel bir harekete dönüştürün. Tek tıkla deneyin ve dijital sağlığınıza dikkat edin.
