Çin’in Ulusal Güvenlik Açığı Veritabanı (NVDB), Anthropic’in geliştirmiş olduğu Claude Code adlı yapay zeka destekli kodlama aracında gizli izleme sistemleri bulunduğunu öne sürdü. Kurum, araçta yer alan bu mekanizmanın kullanıcıların konum, kimlik ve diğer hassas verilerini onayları olmaksızın uzak sunuculara gönderdiğini belirtti. Çin hükümeti, kullanıcıları ya aracı kaldırmaya ya da en son sürüme yükseltmeye çağırdı.
Bu uyarı, Haziran 2026 tarihinden itibaren dağıtılan Claude Code sürümleri için geçerli görülüyor. Çin yetkililerinin yayınladığı bu bildirim, hükümetin onaylamadığı yapay zeka araçlarının kullanımına ilişkin endişeleri de ortaya koydu. Anthropic’in aracı, Çin’deki resmi onay sürecinden geçmediği için kamu kullanımına kapalı durumda.
Çin’in Uyarısının Arkasında Yatan Gerçekler
Ulusal Güvenlik Açığı Veritabanı’nın açıklamalarına göre, Claude Code’un gizli izleme sistemi, kullanıcıların coğrafi konumunu, zaman dilimini ve etki alanlarını otomatik olarak kaydediyor. Bu veriler, yerel sunucular yerine yabancı veri merkezlerine gönderiliyor. Çinli yetkililer, bu durumun ulusal güvenlik açısından ciddi bir tehdit oluşturduğunu vurguladı.
Geliştirici Troye Sivan, Haziran ayında yaptığı bir blog paylaşımında bu izleme sisteminin kullanıcı gizliliğini ihlal ettiğini ortaya çıkardı. Sivan’a göre, sistem çinli kullanıcıların verilerini hedef alıyordu. Anthropic mühendisi Thariq Shihipar, bu sistemin aslında hacklenmiş hesapların ve yetkisiz kullanımların önüne geçmek amacıyla tasarlandığını açıkladı. Shihipar, Twitter (X) üzerinden yaptığı paylaşımda şunları belirtti:
Bu sistem, Haziran ayında başlatılan ve harcama kurallarını ihlal eden hesapları tespit etmek için kullanılan bir deneydi. Söz konusu izleme, yarın yayınlanacak olan yeni sürümde tamamen geri alınacak.
Anthropic’in Geçmişindeki Gerginlikler
Anthropic, Çinli geliştiricilerin Claude Code’unu izinsiz şekilde kopyaladığını iddia ediyor. Haziran ayında yayınlanan bir rapora göre, DeepSeek ve diğer Çinli firmalar, 24.000 sahte hesap oluşturarak aracın veri setlerini kopyaladı. Benzer bir iddiayı ise Temmuz 2026’da Alibaba’ya yöneltti. Raporda, Alibaba’nın 25.000 sahte hesap ve 28,8 milyon veri alışverişi yoluyla Claude’un modellerini kopyaladığı öne sürüldü.
Bu durum, yalnızca Çin’in resmi onay sürecini değil, aynı zamanda hükümetin veri gizliliği standartlarını da zorluyor. Çin, yerli ve yabancı yapay zeka araçlarının ulusal güvenlik standartlarına uygunluğunu denetliyor. Anthropic’in aracı ise henüz bu denetimden geçmedi.
Kullanıcılar Ne Yapmalı?
Çin’in ulusal veri tabanındaki uyarının ardından Anthropic, kullanıcıları Claude Code’un en son sürümüne yükseltmeye çağırdı. Geliştirici firma, gizli izleme sisteminin kullanıcı gizliliğini korumak amacıyla tasarlandığını, ancak yanlış anlaşılmalar nedeniyle endişelere yol açtığını belirtti.
Buna rağmen, Çinli geliştiricilerin hâlâ aracı kullanmaya devam ettiği görülüyor. Gri pazarda (resmi olmayan kanallarda) Claude API erişimi %90 indirimle satılıyor. Bu durum, kullanıcı verilerinin proxy ağları aracılığıyla izlenmesine yol açıyor.
Gelecekte Ne Bekliyor?
Anthropic’in gizli izleme sisteminin kullanıcı gizliliği konusunda ciddi tartışmaları beraberinde getirmesi kaçınılmaz görünüyor. Çin hükümeti, ulusal güvenlik endişelerini gerekçe göstererek yerli geliştiricileri uyardı. Ancak, resmi onay sürecinden geçmeyen araçların kullanımı, hem kullanıcılar hem de geliştiriciler için riskler barındırıyor.
Geliştirici firma, hatalı uygulamaların düzeltilmesi için adımlar atıyor. Ancak, yapay zeka araçlarının gizlilik ve güvenlik standartları, hükûmetlerin ve kullanıcıların talepleri doğrultusunda sürekli olarak değişiyor. Gelecekte, bu tür tartışmaların artması ve uluslararası düzenlemelerin sıkılaşması olası.
Yapay zeka özeti
Çin’in yapay zeka güvenlik kurumu, Anthropic’in Claude Code aracında gizli izleme sistemleri bulunduğunu iddia etti. Peki bu sistemler neleri kaydediyor ve geliştirici firma nasıl yanıt verdi?
