Geçtiğimiz hafta yapılan açıklamaya göre, ABD Senatosu üyesi Elizabeth Warren (D-MA) ile Temsilciler Meclisi üyesi Mary Gay Scanlon (D-PA), yapay zeka çağında daha etkili bir koruma sağlamak üzere Sağlık ve Konum Verisi Koruma Yasası’nın yeni versiyonunu önümüzdeki haftalarda Meclis’e sunmayı planlıyor. İlk olarak Haziran 2022’de tanıtılan bu yasa tasarısının ilk hali, veri simsarlarının Amerikalıların sağlık ve konum verilerini toplamasını ve satmasını yasaklamayı hedefliyordu.
Dört yıl içinde teknolojinin hızla ilerlemesiyle birlikte, yapay zeka destekli uygulamalar ve sohbet botları da bu boşluktan faydalanmaya başladı. Yeni teklif, veri simsarlarının yanı sıra doğrudan bu verileri üreten şirketlerin de verileri üçüncü şahıslara satmasını engellemeyi amaçlıyor. Örneğin, kullanıcıların ChatGPT ya da Claude gibi yapay zeka asistanlarına sağladıkları tıbbi geçmiş, semptomlar ya da konum bilgileri artık yasa dışı bir şekilde ticari amaçlarla kullanılmayacak.
Veri gizliliği için yeni sınırlar
Yasa teklifinin en önemli yeniliklerinden biri, veri simsarlarının yanı sıra doğrudan veri üreten şirketlerin de sorumlu tutulması. Bu, sadece veri simsarlarının değil, yapay zeka şirketlerinin de kullanıcı verilerini üçüncü şahıslarla paylaşmasını yasaklıyor. Örneğin, bir sağlık uygulaması ya da sohbet botu üzerinden paylaşılan hassas bilgilerin, reklam şirketlerine ya da pazarlama veri tabanlarına satılması artık mümkün olmayacak.
Yeni düzenleme ayrıca, kullanıcıların rızası olmadan verilerinin ticari amaçlarla kullanılmasını da engelliyor. Warren’ın açıklamasına göre, "Verilerimizin gizliliği ve güvenliği, teknolojinin hızına yetişemeyen bir yasal çerçeveye sıkışıp kalmamalı. Bu yasa, bireylerin sağlık ve konum bilgilerinin izinsiz şekilde el değiştirmesini sonlandırmayı hedefliyor."
Teknoloji şirketleri nasıl etkilenecek?
Yasa tasarısının kabul edilmesi durumunda, özellikle yapay zeka ve veri odaklı şirketler ciddi değişikliklere gitmek zorunda kalabilir. Örneğin:
- Veri toplayan şirketler, kullanıcı verilerini üçüncü şahıslarla paylaşmadan önce açık rıza almak zorunda kalacak.
- Yapay zeka asistanları, kullanıcıların sağlık ya da konum bilgilerini sözlü ya da yazılı olarak kaydetmemek için yeni güvenlik protokolleri uygulamak zorunda kalabilir.
- Veri simsarları, mevcut veri tabanlarını gözden geçirmek ve yasalara uygun olmayan verileri silmek zorunda kalabilir.
Bu düzenleme, özellikle sağlık teknolojileri ve kişiselleştirilmiş reklamcılık gibi alanlarda faaliyet gösteren şirketler için büyük bir dönüşüm anlamına geliyor.
Gelecekte veri gizliliği nasıl korunacak?
Teknoloji dünyasında veri gizliliği konusu giderek daha fazla gündeme gelirken, bu tür yasal düzenlemelerin sayısının artması bekleniyor. Yapay zeka ve büyük veri teknolojilerinin yaygınlaşmasıyla birlikte, bireylerin verilerinin nasıl kullanıldığına dair şeffaflık talebi de güçleniyor.
Warren ve Scanlon’un önderlik ettiği bu girişim, ABD’de veri gizliliği konusunda atılan önemli adımlardan biri olarak görülüyor. Gelecekte, benzer yasaların diğer ülkelerde de hayata geçirilmesi bekleniyor. Kullanıcıların verilerinin korunması için daha sıkı düzenlemelerin gelmesiyle birlikte, şirketlerin de veri toplama ve kullanım süreçlerini baştan aşağıya yeniden gözden geçirmesi gerekecek.
Yapay zeka özeti
ABD Meclisi’nin yeni yasa teklifiyle, veri simsarlarının yanı sıra yapay zeka şirketlerinin de sağlık ve konum verilerinizi satması yasaklanıyor. Detayları ve şirketlere etkileri burada.
