Geçtiğimiz yıl ABD vatandaşları, sosyal medya platformlarında başlayan dolandırıcılıklar nedeniyle en az 2.1 milyar dolar kaybettiğini Federal Ticaret Komisyonu (FTC) verilerine dayanarak açıkladı. Bu rakam, 2020 yılına kıyasla sekiz katlık bir artışı temsil ediyor ve dijital güvenlik konusundaki endişeleri yeniden gündeme getiriyor.
Yatırım dolandırıcılıkları en büyük tehdit
FTC’nin raporuna göre, 2025 yılında sosyal medya kaynaklı dolandırıcılıkların yaklaşık 1.1 milyar doları yatırım dolandırıcılıklarından kaynaklandı. Bu tür dolandırıcılıklar genellikle, "yatırım yapmayı öğrenmenize yardımcı olacağız" gibi iddialarla başlayan reklamlar veya gönderilerle başlıyor. Kurbanlar, tanımadıkları platformlara yönlendirilerek yatırım yapmaya teşvik ediliyor. Rapor, mağdurların yüzde 40’ından fazlasının alışverişle ilgili reklamlardan etkilendiğini ve bu reklamların genellikle bilinmeyen sitelere yönlendirdiğini ortaya koydu.
En büyük tehdit kaynağı: Facebook
FTC verilerine göre, sosyal medya dolandırıcılıklarının büyük çoğunluğu Facebook üzerinden yayılıyor. WhatsApp ve Instagram ise ikinci ve üçüncü sırada yer alıyor. Bu durum, Meta’nın sahibi olduğu platformların dolandırıcılıklarla mücadelede yetersiz kaldığına dair tartışmaları da beraberinde getiriyor. Geçtiğimiz hafta Meta’ya karşı açılan bir dava, şirketin dolandırıcılık içeren reklamlara ilişkin kullanıcılara yanlış bilgi verdiğini öne sürüyor. 2025 yılında yapılan başka bir araştırmada da Meta’nın, Facebook, Instagram ve WhatsApp’ta dolandırıcılık ve yasa dışı ürünleri tanıtan reklamlarla milyarlarca dolar gelir elde ettiği iddia edilmişti.
Diğer dijital tehditler de artıyor
FBI’nın bu ay yayımladığı bir rapora göre, ABD vatandaşları 2025 yılında internet kaynaklı suçlardan yaklaşık 21 milyar dolar kaybetti. Bu kayıpların yarısından fazlası kripto para dolandırıcılıklarından kaynaklanırken, yapay zeka destekli dolandırıcılıkların yol açtığı kayıp miktarıysa yaklaşık 893 milyon dolar olarak kaydedildi. Ancak FTC ve FBI’ya yapılan şikayetler, gerçek kayıpların çok daha yüksek olabileceğine işaret ediyor, çünkü birçok mağdur olayları resmi kurumlara bildirmiyor.
Dolandırıcılıklardan korunmak için öneriler
FTC, sosyal medya dolandırıcılıklarından korunmak için şu önlemleri öneriyor:
- - Gönderilerinizin erişimini sınırlayarak, dolandırıcılara kişisel bilgilerinizi toplamaları için daha az alan bırakın.
- - Sosyal medya üzerinden tanıştığınız kişilerin yatırım kararlarınızı yönlendirmesine izin vermeyin.
- - Bir ürün veya hizmet satın almadan önce şirketin adını "dolandırıcılık" veya "şikayet" kelimeleriyle birlikte aratın.
Bu uyarılara rağmen, dijital ortamda güvenlik sağlamanın en etkili yolu, her zaman dikkatli olmak ve şüpheci yaklaşmaktır. Eğer bir teklif veya fırsat size çok iyi görünüyorsa, büyük olasılıkla gerçek değildir. Dijital dünyada gezinirken dikkatli olun ve güvenilir kaynaklardan doğrulama yapmadan hiçbir adım atmayın. Gelecek yıllarda da sosyal medya platformlarının dolandırıcılıkla mücadelede daha etkin adımlar atması bekleniyor, ancak kullanıcıların da bilinçli davranması gerekiyor.
Yapay zeka özeti
ABD’de 2025 yılında sosyal medya dolandırıcılıkları nedeniyle en az 2.1 milyar dolar kaybedildi. FTC verilerine göre yatırım ve alışveriş dolandırıcılıkları öne çıkarken, Facebook en riskli platform olarak öne çıktı.
